Tư Liệu Lịch Sử
Sắp xếp theo

Chị em Bác Hồ gặp nhau

Hình ảnh của Chị em Bác Hồ gặp nhau

Bà Nguyễn Thị Thanh (1884-1954) biệt danh Bạch Liên, là chị ruột của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Bà tham gia tích cực trong tổ chức chống thực dân Pháp của Đội Quyên, Đội Phấn, cuối năm 1910 bị Pháp bắt, đến đầu 1911 được tha. Năm 1918 lại bị Pháp bắt, bị án khổ sai 9 năm ở Quảng Ngãi do hoạt động yêu nước. Năm 1922 bị an trí ở Huế. Năm 1940 về huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An. Cuối năm 1946, bà ra Hà Nội gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Tranh cãi tại hội nghị Chợ Đệm trước ngày tổng khởi nghĩa ở Sài Gòn - Nam Bộ* (Hồi ký)

Hình ảnh của Tranh cãi tại hội nghị Chợ Đệm trước ngày tổng khởi nghĩa ở Sài Gòn - Nam Bộ* (Hồi ký)

LTS: Cuộc khởi nghĩa giành chính quyền tháng 8-1945 ở Sài Gòn - Nam Bộ do Xứ ủy Nam Bộ, mà đứng đầu là vị “giáo sư đỏ” Trần Văn Giàu, Bí thư Xứ ủy, lãnh đạo đã diễn ra vô cùng hoành tráng và cam go. Trước hết là vì những bất đồng trong nội bộ lãnh đạo về chủ trương khởi nghĩa. Nó cũng không liên lạc được với Trung ương, hầu như độc lập tác chiến, dựa vào Nghị quyết năm 1939 của Trung ương Đảng. Thế mà nó đã thành công ngoài sức tưởng tượng. Đó chẳng qua là do lòng yêu nước, chí khí bất khuất của nhân dân Sài Gòn - Nam Bộ Việt Nam đã tích tụ qua bao đời.

Chúng tôi xin giới thiệu một số tư liệu chưa từng được biết đến trích từ Hồi ký của GS Trần Văn Giàu. Tài liệu do đồng chí Nguyễn Sơn, nguyên Phó ban Tuyên huấn Thành ủy TP.HCM, con rể chí sĩ Nguyễn An Ninh và là người rất thân với GS Trần Văn Giàu, cung cấp.

Thư gửi các đồng chí Võ Nguyên Giáp, Trần Đăng Ninh về kế hoạch đánh địch ở Nghĩa Lộ “đánh ăn chắc, tiến ăn chắc”

Hình ảnh của Thư gửi các đồng chí Võ Nguyên Giáp, Trần Đăng Ninh về kế hoạch đánh địch ở Nghĩa Lộ “đánh ăn chắc, tiến ăn chắc”
TS Đặng Việt Bích, con trai cố Tổng Bí thư Trường Chinh, có gởi cho chúng tôi một vài tư liệu liên quan đến thân phụ của ông. Xét ra, lúc này, nó cũng có thể gợi ý cho chúng ta một vài vấn đề thời sự, về nghiên cứu lịch sử…, nên chúng tôi xin đăng lên để bạn đọc tham khảo.

Hồi ký: BÁC HỒ gặp người anh ruột

Hình ảnh của Hồi ký: BÁC HỒ gặp người anh ruột
Nguyễn Sinh Khiêm (1888-1950), có tên là Nguyễn Tất Đạt, anh ruột Chủ tịch Hồ Chí Minh. Ông tham gia chống thực dân Pháp trong tổ chức của Đội Quyên, Đội Phấn, bị Pháp bắt giam ba năm tù khổ sai, sau tăng lên 9 năm khổ sai ở Ba Ngòi, Nha Trang (tỉnh Khánh Hòa). Năm 1920, thực dân Pháp chuyển ông về giam lỏng ở Huế. Ở đấy ông vẫn tiếp tục hoạt động yêu nước. Năm 1940 ông về quê, sau đó lại bị bắt giam đến 1941. Ngày 3-11-1946 khoảng 11 giờ, ông ra Hà Nội gặp và trò chuyện thân mật với Chủ tịch Hồ Chí Minh. Ông mất năm 1950 tại quê nhà.

Nhật ký chiến trường Điện Biên Phủ

Hình ảnh của Nhật ký chiến trường  Điện Biên Phủ

Họa sĩ, nhà báo, Đại tá Phạm Thanh Tâm (Huỳnh Biếc) của hơn 60 năm về trước, lúc chiến dịch Điện Biên Phủ còn chưa bắt đầu, là chàng chính trị viên trung đội 22 tuổi của Đại đoàn 351, có nhiệm vụ đi cùng đoàn văn công ra mặt trận Điện Biên Phủ phục vụ bộ đội. Chứng kiến lính Pháp, lính Mỹ đốt nhà, giết hại dân làng, nhưng cái nhìn của người lính trẻ đối với chiến tranh lúc ấy như sau: “Trong chiến tranh có tình yêu và cả sự hận thù,… nhưng hận thù không đủ để đánh bại chiến tranh. Chúng tôi phải có một tình yêu lớn, tình yêu đất nước và tình yêu con người…”. Đó cũng chính là những cảm xúc mà người lính trẻ Phạm Thanh Tâm đã thể hiện trong nhật ký Chiến dịch Điện Biên Phủ 1954 khi ông đã tham chiến được 7 năm (15 tuổi ra vùng kháng chiến chống Pháp). Ông nói, khi viết nhật ký, ông không viết với mục đích là sau này sẽ xuất bản nó, tuy vậy, một người Pháp mê tranh của ông đã tình cờ bắt gặp khi đến nhà ông mua tranh và đã xin ông mang về Pháp dịch sang tiếng Anh và Pháp (cuốn sách dày 188 trang do NXB Armand Colin (Pháp) ấn hành tháng 2-2011 mang tên Cuốn sổ chiến tranh của một thanh niên Việt Minh ở Điện Biên Phủ). Ngay khi cuốn sách xuất bản, ngày 15-2-2011, báo Pháp Le Point đưa tin: “…Cho tới nay đã có hàng trăm, hàng ngàn cuốn sách nói về chiến tranh Đông Dương với kết thúc là thất bại của Pháp ở Điện Biên Phủ, song đại đa số đều do các cựu binh Pháp viết và hầu hết mang nặng tâm lý của những người thất bại… Nhưng đến cuốn sách của Phạm Thanh Tâm, độc giả có thể hiểu thêm về cuộc chiến tranh Đông Dương và thất bại của Pháp ở Điện Biên Phủ qua cái nhìn không hề thù hận của một người lính Việt Minh… và thông qua cuốn sách, Phạm Thanh Tâm đã lý giải cho độc giả biết vì sao và bằng cách nào mà Quân đội nhân dân Việt Nam đã khiến người Pháp bất ngờ và phải thua trận…”.


Hồn Việt xin trích đăng đoạn nhật ký viết ngay ngày chiến thắng Điện Biên Phủ giới thiệu cùng bạn đọc.

Chim Kên Kên gãy cánh

Hình ảnh của Chim Kên Kên gãy cánh

Chiến thắng Điện Biên Phủ “chấn động địa cầu” để lại những dấu ấn sâu đậm trong hồi ký của nhiều chính khách và tướng lĩnh các nước phương Tây. Chẳng hạn, trong 19 trang của cuốn Mandate for Change, Tổng thống Mỹ Dwight D. Eisenhower nhắc tới Điện Biên Phủ đến 48 lần, trong đó có những trang (như trang 411, 417, 423, 430) địa danh này được nhắc từ 5 đến 6 lần. Điều đó cho thấy sự kiện lịch sử trọng đại này đã thu hút sự quan tâm của những người cầm đầu chính quyền và quân đội các nước Âu - Mỹ vào giữa thế kỷ 20.

Trong khuôn khổ bài viết này, chúng tôi chỉ đề cập đến 4 hồi ký sau đây:

- Mandate for Change (viết tắt MC) của Tổng thống Mỹ Dwight D. Eisenhower (NXB The New American Library, New York, 1965).
- The Memoirs of Richard Nixon (viết tắt MN) của Phó tổng thống Mỹ Richard M. Nixon (NXB Grosset & Dunlap, New York, 1978).
- No More Vietnams (viết tắt NMV) cũng của Richard M. Nixon (NXB Avon, New York, 1968).
- Full Circle (viết tắt FC) của Thủ tướng Anh Sir Anthony Eden (NXB Cassell, Luân Đôn, 1960).

Trong đó quyển thứ hai và quyển thứ tư được sử dụng qua các bản dịch tiếng Pháp:
- Mémoires de Richard Nixon, NXB Stanké, Paris, 1978.
- Mémoires de Sir Anthony Eden (volume II: 1945-1957), NXB Plon, Paris, 1960(1).

  • Viet nam air
  • free hit counter script